Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun ve bazı temel mevzuatlarda yapılan kapsamlı değişiklikler, Kanun No. 7529 ile adeta yeni bir çağ başlatıyor. 24 Ekim 2024 tarihinde kabul edilen bu yasa, özellikle internet ve uzaktan satışlar, doğrudan satış sistemleri, reklamlar ve vergi uygulamaları alanlarında pek çok yeni düzenleme içeriyor. Şimdi Kanun’un öne çıkan maddelerini, yeniliklerini ve etkilerini detaylı şekilde inceleyelim.
Tüketicinin Korunması Hakkında Temel Değişiklikler
Kanun, yazılı ve mesafeli satış kavramlarını mevzuata entegre etti. Artık yazılı ya da “kalıcı veri saklayıcısı” ile tüketici hakları güvence altına alınıyor. Özellikle çevrimiçi alışverişlerde tüketiciye, cayma hakkı ve bilgilendirme yükümlülükleri güçleniyor.
Mesafeli ve Yazılı Satışta Yeni Standartlar
6502 Sayılı Kanunun belirli maddelerinde yapılan eklemelerle, uzaktan satış işlemlerinde tüketicinin aleyhine olacak uygulamaların önüne geçiliyor. Belgelerin yazılı veya mesafeli ortamda sunulması zorunlu hale geliyor.
Doğrudan Satış Sisteminde Kapsamlı Reform
Yasa ile birlikte doğrudan satış sistemlerine ilişkin ilk kez tüm ayrıntıları kapsayan bütüncül bir çerçeve çizildi. Yeni maddede; bağımsız temsilci ve distribütörlerin sisteme katılım koşulları, şirketin sermaye yapısı, teşviklerin sınırları ve tüketicinin 30 gün içerisinde cayma hakkı detaylıca düzenlendi. Ayrıca piramit satış ve benzeri illegal ağlara karşı yaptırımlar sıkılaştırıldı. Doğrudan satışta temsilciye, sistemde kalabilmek için gereksiz bedeller veya yükümlülükler getirilemiyor.
Reklam ve İdari Para Cezalarında Büyük Artış
Reklam ve tanıtımlara dair idari para cezalarında ciddi oranda artış yapıldı. Medya türüne göre reklam/ilan kurallarını ihlal edenler için şimdiye kadarki en yüksek idari para cezası gerekliliği getirildi. Örneğin; yerel TV kanalı üzerinden yapılan ihlallerde ceza on katına kadar çıkarılabiliyor. Ayrıca, menfaatin büyüklüğü ve zararın boyutu da cezanın miktarında belirleyici oluyor.
Vergi ve Muhasebe Düzenlemeleri
Yapılan değişikliklerle, vergi usul kanununda ve finansal tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulması gibi yenilikler getirildi. Yatırım harcamalarının özel fon hesabında takibi ve bilançoda gösterilme biçimi güncellendi.
E-Ticaret ve Lisans Ücretleri
Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Kanunu’nda yapılan değişikliklerle lisans ücretlerinin hesaplanmasında yurtdışı satışlar dikkate alınmayacak. Ayrıca, belirlenen tutarın altında kalan fazla işlem hacimlerinde ceza uygulanmayacak.
Geçici Hükümler ve Yürürlük
Bazı yeni cezalar ve yükümlülükler yayımından dokuz ay sonra, diğerleri ise kanunun yayımlandığı tarihten itibaren yürürlüğe giriyor. Cumhurbaşkanlığı doğrudan uygulamaları başlatabilecek.
Özetle: Kanun No. 7529, tüketiciler, satıcılar ve aracı platformlar için yepyeni yükümlülükler ve haklar getiriyor. Bilhassa çevrimiçi ticaret yapanlar ve doğrudan satış sistemlerini kullananlar için yasal çerçeve tamamen değişti. Yeni döneme uyum sağlamak için süreci ve uygulamaları yakından takip etmekte fayda var.